|
|
|
|
|
Linux Command Line in Polski
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Informacje o systemie
|
| Polecenie |
Opis |
|
# arch |
wyświetl architekturę maszyny(1) [man] |
|
# cal 2007 |
wyświetl kalendarz na rok 2007 [man] |
|
# cat /proc/cpuinfo |
wyświetl informacje o CPU [man] |
|
# cat /proc/interrupts |
wyświetl przerwania [man] |
|
# cat /proc/meminfo |
zweryfikuj zużycie pamięci [man] |
|
# cat /proc/swaps |
wyświetl listę plików znajdujących się w swap'ie [man] |
|
# cat /proc/version |
wyświetl wersję kernela [man] |
|
# cat /proc/net/dev |
wyświetl urządzenia i statystyki sieciowe [man] |
|
# cat /proc/mounts |
wyświetl zamontowane systemy plików [man] |
|
# clock -w |
zapisz zmienioną datę do BIOSu [man] |
|
# date |
wyświetl systemową datę [man] |
|
# date 041217002007.00 |
ustaw datę i czas - MiesiącDzieńgodzinyMinutyRok.Sekundy [man] |
|
# dmidecode -q |
wyświetl sprzętowe komponenty systemu - (SMBIOS / DMI) [man] |
|
# hdparm -i /dev/hda |
wyświetl charakterystykę dysku twardego [man] |
|
# hdparm -tT /dev/sda |
wykonaj test odczytu na dysku twardym [man] |
|
# lspci -tv |
wyświetl urządzenia PCI [man] |
|
# lsusb -tv |
wyświetl urządzenia USB [man] |
|
# uname -m |
wyświetl architekturę maszyny(2) [man] |
|
# uname -r |
wyświetl wersję używanego kernela [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Zamykanie systemu
|
| Polecenie |
Opis |
|
# init 0 |
zamykanie systemu(2) [man] |
|
# logout |
wylogowanie [man] |
|
# reboot |
restart(2) [man] |
|
# shutdown -h now |
zamykanie systemu(1) [man] |
|
# shutdown -h 16:30 & |
planowane zamykanie systemu [man] |
|
# shutdown -c |
anuluje planowane zamykanie systemu [man] |
|
# shutdown -r now |
restart(1) [man] |
|
# telinit 0 |
zamykanie systemu(3) [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Pliki i katalogi
|
| Polecenie |
Opis |
|
# cd /home |
przejdź do '/ home' [man] |
|
# cd .. |
cofnij się o jeden poziom hierarchii [man] |
|
# cd ../.. |
cofnij się o dwa poziomy hierarchii [man] |
|
# cd |
idź do katalogu domowego [man] |
|
# cd ~user1 |
idź do katalogu domowego [man] |
|
# cd - |
idź do poprzedniego katalogu [man] |
|
# cp file1 file2 |
kopiuje plik [man] |
|
# cp dir/* . |
kopiuje wszystkie pliki z katalogu bez katalogu bieżącego [man] |
|
# cp -a /tmp/dir1 . |
kopiuje katalog bez katalogu bieżącego [man] |
|
# cp -a dir1 dir2 |
kopiuje katalog [man] |
|
# cp file file1 |
wyświetla typ pliku [man] |
|
# iconv -l |
wyświetla znane kodowania znaków [man] |
|
# iconv -f fromEncoding -t toEncoding inputFile > outputFile |
tworzy nowy plik z podanego przez przyjęcie, że jest zakodowany fromEncoding i konwertuje do toEncoding. [man] |
|
# find . -maxdepth 1 -name *.jpg -print -exec convert |
grupowo zmienia rozmiar plików w obecnym katalogu i wysyła je do katalogu miniaturek (potrzebna konwersja z Imagemagick) [man] |
|
# ln -s file1 lnk1 |
tworzy symboliczne dowiązanie do pliku lub katalogu [man] |
|
# ln file1 lnk1 |
tworzy fizyczne dowiązanie do pliku lub katalogu [man] |
|
# ls |
wyświetl pliki z katalogu [man] |
|
# ls -F |
wyświetl pliki z katalogu [man] |
|
# ls -l |
wyświetl szczegóły o plikach i katalogach [man] |
|
# ls -a |
wyświetl ukryte pliki [man] |
|
# ls *[0-9]* |
wyświetl pliki i katalogi zawierające w nazwie numer [man] |
|
# lstree |
wyświetl pliki i katalogi w drzewie zaczynając od /(1) [man] |
|
# mkdir dir1 |
tworzy katalog 'dir1' [man] |
|
# mkdir dir1 dir2 |
tworzy dwa katalogi [man] |
|
# mkdir -p /tmp/dir1/dir2 |
tworzy drzewo katalogów [man] |
|
# mv dir1 new_dir |
zmienia nazwę / przenosi plik lub katalog [man] |
|
# pwd |
wyświetl ścieżkę do aktualnego katalogu [man] |
|
# rm -f file1 |
usuwa plik 'file1' [man] |
|
# rm -rf dir1 |
usuwa katalog 'dir1' i jego zawartość rekursywnie [man] |
|
# rm -rf dir1 dir2 |
usuwa dwa katalogi i ich zawartość rekursywnie [man] |
|
# rmdir dir1 |
usuwa katalog 'dir1' [man] |
|
# touch -t 0712250000 file1 |
zmienia znak czasowy pliku lub katalogu - (YYMMDDhhmm) [man] |
|
# tree |
wyświetl pliki i katalogi w drzewie zaczynając od /(1) [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Wyszukiwanie plików
|
| Polecenie |
Opis |
|
# find / -name file1 |
szuka pliku i katalogu o nazwie 'file1' w głównym systemie plików zaczynając od '/' [man] |
|
# find / -user user1 |
szuka pliki i katalogi należące do 'user1' [man] |
|
# find /home/user1 -name \*.bin |
szuka pliki z rozszerzeniem '. bin' w katalogu '/ home/user1' [man] |
|
# find /usr/bin -type f -atime +100 |
szuka binarne pliki nieużywane przez ostatnie 100 dni [man] |
|
# find /usr/bin -type f -mtime -10 |
szuka pliki tworzone lub zmieniane w ciągu ostatnich 10 dni [man] |
|
# find / -name *.rpm -exec chmod 755 '{}' \; |
szuka pliki z rozszerzeniem '.rpm' i modyfikuje ich prawa dostępu [man] |
|
# find / -xdev -name \*.rpm |
szuka pliki z rozszerzeniem '.rpm' ignorując cdrom, pen-drive, itp.… [man] |
|
# locate \*.ps |
szuka pliki z rozszerzeniem '.ps' - najpierw uruchom polecenie 'updatedb' [man] |
|
# whereis halt |
wyświetl lokację pliku binarnego, źródłowego czy man [man] |
|
# which halt |
wyświetl pełną ścięzkę do binarki / pliku wykonywalnego [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Montowanie systemu plików
|
| Polecenie |
Opis |
|
# fuser -km /mnt/hda2 |
wymusza odmontowanie kiedy urządzenie jest zajęte [man] |
|
# mount /dev/hda2 /mnt/hda2 |
montuje dysk hda2 - weryfikuje istnienie katalogu '/mnt/hda2' [man] |
|
# mount /dev/fd0 /mnt/floppy |
montuje dyskietkę [man] |
|
# mount /dev/cdrom /mnt/cdrom |
montuje cdrom / dvdrom [man] |
|
# mount /dev/hdc /mnt/cdrecorder |
montuje cdrw / dvdrom [man] |
|
# mount /dev/hdb /mnt/cdrecorder |
montuje cdrw / dvdrom [man] |
|
# mount -o loop file.iso /mnt/cdrom |
montuje plik obrazu ISO [man] |
|
# mount -t vfat /dev/hda5 /mnt/hda5 |
montuje system plików FAT32 [man] |
|
# mount /dev/sda1 /mnt/usbdisk |
montuje pen-drive'a lub pamięć flash [man] |
|
# mount -t smbfs -o username=user,password=pass //WinClient/share /mnt/share |
montuje współdzielenie sieci windows [man] |
|
# umount /dev/hda2 |
odmontowuje dysk hda2 - pierwsze wyjdź z '/ mnt/hda2' [man] |
|
# umount -n /mnt/hda2 |
odmontowuje bez zapisu pliku /etc/mtab - przydatne kiedy plik jest tylko do odczytu albo dysk twardy jest pełny [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Przestrzeń dyskowa
|
| Polecenie |
Opis |
|
# df -h |
wyświetl listę zamontowanych partycji [man] |
|
# dpkg-query -W -f='${Installed-Size;10}t${Package}n' | sort -k1,1n |
wyświetl przestrzeń zajętą przez zainstalowane pakiety DEB zainstalowane według rozmiaru (ubuntu, debian i podobne) [man] |
|
# du -sh dir1 |
szacuje przestrzeń zajętą przez katalog 'dir1' [man] |
|
# du -sk * | sort -rn |
wyświetl rozmiar plików i katalogów układając według rozmiaru [man] |
|
# ls -lSr |more |
wyświetl rozmiar plików i katalogów układając według rozmiaru [man] |
|
# rpm -q -a --qf '%10{SIZE}t%{NAME}n' | sort -k1,1n |
wyświetl przestrzeń zajętą przez zainstalowane pakiety RPM installed według rozmiaru (fedora, redhat i podobne) [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Użytkownicy i grupy
|
| Polecenie |
Opis |
|
# chage -E 2005-12-31 user1 |
ustawia czas wygaśnięcia hasła użytkownika [man] |
|
# groupadd [group] |
tworzy nową grupę [man] |
|
# groupdel [group] |
usuwa grupę [man] |
|
# groupmod -n moon sun |
zmienia nazwę grupy [man] |
|
# grpck |
sprawdza poprawność składni i format pliku '/etc/group' i istnienie grup [man] |
|
# newgrp - [group] |
zmienia efektywną grupę [man] |
|
# passwd |
zmienia hasło [man] |
|
# passwd user1 |
zmienia hasło użytkownika (może to zrobić tylko root) [man] |
|
# pwck |
sprawdza poprawność składni i format pliku '/etc/passwd' i istnienie użytkowników [man] |
|
# useradd -c "User Linux" -g admin -d /home/user1 -s /bin/bash user1 |
tworzy nowego użytkownika należącego do grupy "admin" [man] |
|
# useradd user1 |
tworzy nowego użytkownika [man] |
|
# userdel -r user1 |
usuwa użytkownika ( '-r' usuwa katalog domowy) [man] |
|
# usermod -c "User FTP" -g system -d /ftp/user1 -s /bin/nologin user1 |
zmienia atrybuty użytkownika [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Prawa plików
|
| Polecenie |
Opis |
|
# chgrp group1 file1 |
zmienia grupę pliku [man] |
|
# chmod ugo+rwx directory1 |
ustawia prawa odczytu (r), zapisu (w) i (x) dostępu dla właściciela (u) jego grupy (g) i innych (o) [man] |
|
# chmod go-rwx directory1 |
usuwa orawa odczytu (r), zapisu (w) i (x) dostępu dla grupy użytkownika (g) i innych (o) [man] |
|
# chmod u+s /bin/file1 |
ustawia bit SUID na pliku binarnym - użytkownik, który uruchamia ten plik dostaje takie same przywileje jak właściciel [man] |
|
# chmod u-s /bin/file1 |
blokuje bit SUID na pliku binarnym [man] |
|
# chmod g+s /home/public |
ustawia bit SGID na katalogu - podobne do SUID ale dla katalogów [man] |
|
# chmod g-s /home/public |
blokuje bit SGID na katalogu [man] |
|
# chmod o+t /home/public |
ustawia lepki bit na katalogu - pozwala usunąć plik tylko uprawnionym użytkownikom [man] |
|
# chmod o-t /home/public |
blokuje lepki bit na katalogu [man] |
|
# chown user1 file1 |
zmienia właściciela pliku [man] |
|
# chown -R user1 directory1 |
zmienia właściciela katalogu i wszystkich plików i katalogów w nim zawartych [man] |
|
# chown user1:group1 file1 |
zmienia użytkownika i grupę właścicielską pliku [man] |
|
# find / -perm -u+s |
wyświetl wszystkie pliki z ustawionym SUIDem [man] |
|
# ls -lh |
wyświetl prawa [man] |
|
# ls /tmp | pr -T5 -W$COLUMNS |
dzieli terminal na 5 kolumn [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Specjalne atrybuty plików
|
| Polecenie |
Opis |
|
# chattr +a file1 |
zezwala otwarcie zapisu do pliku tylko w trybie dopisywania [man] |
|
# chattr +c file1 |
pozwala skompresować / dekompresować automatycznie przez kernela [man] |
|
# chattr +d file1 |
miej pewność,że program ignoruje Dump plików w czasie tworzenia kopii zapasowej [man] |
|
# chattr +i file1 |
czyni plik niezmiennym, taki plik nie może być usunięty,zastąpiony czy dowiązany ani nie może mieć zmienionej nazwy [man] |
|
# chattr +s file1 |
pozwala usuwać plik bezpiecznie [man] |
|
# chattr +S file1 |
miej pewność,że plik jest zmieniany i zapisywany w trybie synchronicznym jak z sync [man] |
|
# chattr +u file1 |
pozwala Ci odzyskać zawartość pliku nawet jeśli został usunięty [man] |
|
# lsattr |
wyświetl specjalnes atrybuty [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Archiwizacja i kompresja plików
|
| Polecenie |
Opis |
|
# bunzip2 file1.bz2 |
dekompresuje plik 'file1.bz2' [man] |
|
# bzip2 file1 |
kompresuje plik 'file1' [man] |
|
# gunzip file1.gz |
dekompresuje plik 'file1.gz' [man] |
|
# gzip file1 |
kompresuje plik 'file1' [man] |
|
# gzip -9 file1 |
kompresuje najlepszą metodą kompresji [man] |
|
# rar a file1.rar test_file |
tworzy archiwum rar o nazwie 'file1.rar' [man] |
|
# rar a file1.rar file1 file2 dir1 |
kompresuje 'file1', 'file2' i 'dir1' do 'file1.rar' [man] |
|
# rar x file1.rar |
dekompresuje archiwum rar [man] |
|
# tar -cvf archive.tar file1 |
tworzy tarball [man] |
|
# tar -cvf archive.tar file1 file2 dir1 |
tworzy archiwum zawierające 'file1', 'file2' i 'dir1' [man] |
|
# tar -tf archive.tar |
wyświetl zawartość archiwum [man] |
|
# tar -xvf archive.tar |
rozpakowuje tarball [man] |
|
# tar -xvf archive.tar -C /tmp |
rozpakowuje tarball do / tmp [man] |
|
# tar -cvfj archive.tar.bz2 dir1 |
tworzy tarball i kompresuje go bzip2 [man] |
|
# tar -xvfj archive.tar.bz2 |
dekompresuje archiwum tar spakowane bzip2 [man] |
|
# tar -cvfz archive.tar.gz dir1 |
tworzy tarball i kompresuje go gzip [man] |
|
# tar -xvfz archive.tar.gz |
dekompresuje archiwum tar spakowane gzip [man] |
|
# unrar x file1.rar |
dekompresuje archiwum rar [man] |
|
# unzip file1.zip |
dekompresuje archiwum zip [man] |
|
# zip file1.zip file1 |
tworzy archiwum zip [man] |
|
# zip -r file1.zip file1 file2 dir1 |
kompresuje zip pliki i katalogi [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Pakiety RPM ( Fedora, Red Hat i podobne)
|
| Polecenie |
Opis |
|
# rpm -ivh [package.rpm] |
instaluje pakiet RPM [man] |
|
# rpm -ivh --nodeeps [package.rpm] |
instaluje pakiet RPM ignorując jego zależności [man] |
|
# rpm -U [package.rpm] |
aktualizuje pakiet RPM bez zmiany pliku konfiguracyjnego [man] |
|
# rpm -F [package.rpm] |
aktualizuje pakiet RPM tylko jeśli już jest zainstalowany [man] |
|
# rpm -e [package] |
usuwa pakiet RPM [man] |
|
# rpm -qa |
wyświetl wszystkie pakiety RPM zainstalowane w systemie [man] |
|
# rpm -qa | grep httpd |
wyświetl wszystkie pakiety RPM zainstalowane w systemie z "httpd" w nazwie [man] |
|
# rpm -qi [package] |
pobiera informacje na temat zainstalowanego pakietu [man] |
|
# rpm -qg "System Environment/Daemons" |
wyświetl pakiety RPM należące do grupy [man] |
|
# rpm -ql [package] |
wyświetl listę plików dostarczonych w zainstalowanym pakiecie RPM [man] |
|
# rpm -qc [package] |
wyświetl listę plików konfiguracyjnych dostarczonych w zainstalowanym pakiecie RPM [man] |
|
# rpm -q [package] --whatrequires |
wyświetl listę zależności dla pakietu RPM [man] |
|
# rpm -q [package] --whatprovides |
wyświetl zdolności pakietu RPM [man] |
|
# rpm -q [package] --scripts |
wyświetl skrypty używane przy instalacji / usuwaniu [man] |
|
# rpm -q [package] --changelog |
wyświetl historię zmian pakietu RPM [man] |
|
# rpm -qf /etc/httpd/conf/httpd.conf |
sprawdza do jakiego pakietu RPM należy podany plik [man] |
|
# rpm -qp [package.rpm] -l |
wyświetl listę plików dostarczanych przez pakiet RPM, które są jeszcze nie zainstalowane [man] |
|
# rpm --import /media/cdrom/RPM-GPG-KEY |
importuje klucz publiczny [man] |
|
# rpm --checksig [package.rpm] |
sprawdza integralność pakietu RPM [man] |
|
# rpm -qa gpg-pubkey |
sprawdza integralność wszystkich zainstalowanych pakietów RPM [man] |
|
# rpm -V [package] |
sprawdza rozmiar, prawa ,typ ,właściciela , grupę, sumę MD5 i czas ostatniej modyfikacji pliku [man] |
|
# rpm -Va |
sprawdza wszystkie zainstalowane pakiety RPM - używaj ostrożnie [man] |
|
# rpm -Vp [package.rpm] |
sprawdza niezainstlowany pakiet [man] |
|
# rpm -ivh /usr/src/redhat/RPMS/`arch`/[package.rpm] |
instaluje pakiet ze źródeł [man] |
|
# rpm2cpio [package.rpm] | cpio --extract --make-directories *bin* |
wypakowuje plik wykonywalny z pakietu RPM [man] |
|
# rpmbuild --rebuild [package.src.rpm] |
buduje pakiet RPM ze żródeł [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Menadżer pakietów YUM (Fedora, RedHat i podobne)
|
| Polecenie |
Opis |
|
# yum -y install [package] |
ściąga i instaluje pakiet RPM [man] |
|
# yum localinstall [package.rpm] |
instaluje pakiet RPM i próbuje spełnić zależności używając twoich repozytoriów [man] |
|
# yum -y update |
aktualizuje wszystkie pakiety RPM [man] |
|
# yum update [package] |
aktualizuje pakiet RPM [man] |
|
# yum remove [package] |
usuwa pakiet RPM [man] |
|
# yum list |
wyświetl wszystkie zainstalowane pakiety [man] |
|
# yum search [package] |
znajdź pakiet w repozytorium [man] |
|
# yum clean [package] |
czyści cache z pobranych pakietów [man] |
|
# yum clean headers |
usuwa wszystkie pliki nagłówkowe użyte do spełnienia zależności [man] |
|
# yum clean all |
czyści cache z pobranych pakietów i plików nagłówkowych [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Pakiety DEB (Debian, Ubuntu i podobne)
|
| Polecenie |
Opis |
|
# dpkg -i [package.deb] |
instaluje / aktualizuje a pakiet DEB [man] |
|
# dpkg -r [package] |
usuwa pakiet DEB z systemu [man] |
|
# dpkg -l |
wyświetl wszystkie pakiety DEB zainstalowane w systemie [man] |
|
# dpkg -l | grep httpd |
wyświetl wszystkie pakiety DEB zainstalowane w systemie z nazwą "httpd" [man] |
|
# dpkg -s [package] |
pobierz informacje na temat zainstalowanego pakietu [man] |
|
# dpkg -L [package] |
wyświetl listę plików dostarczonych wraz z pakietami zainstalowanymi w systemie [man] |
|
# dpkg --contents [package.deb] |
wyświetl listę plików dostarczonych wraz z pakietami niezainstalowanymi w systemie [man] |
|
# dpkg -S /bin/ping |
sprawdza do jakiej paczki należy plik [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Menadżer pakietów APT (Debian, Ubuntu i podobne)
|
| Polecenie |
Opis |
|
# apt-cache search [package] |
lista pakietów odpowiadających ciągowi "finding-package" [man] |
|
# apt-cdrom install [package] |
instaluje / aktualizuje pakiet DEB z cdromu [man] |
|
# apt-get install [package] |
instaluje / aktualizuje pakiet DEB [man] |
|
# apt-get update |
aktualizuje listę pakietów [man] |
|
# apt-get upgrade |
aktualizuje wszystkie zainstalowane pakiety [man] |
|
# apt-get remove [package] |
usuwa pakiet DEB [man] |
|
# apt-get check |
sprawdza właściwą rozdzielczość zależności [man] |
|
# apt-get clean |
czyści cache ze ściągnietych pakietów [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Menadżer pakietów Pacman (Arch, Frugalware i podobne)
|
| Polecenie |
Opis |
|
# pacman -S name |
Zainstaluj pakiet 'name' z zależnościami [man] |
|
# pacman -R name |
Usuwa pakiet 'name' i wszystkie jego pliki [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Wyświetlanie zawartości pliku
|
| Polecenie |
Opis |
|
# cat file1 |
wyświetl zawartość pliku zaczynając od początku [man] |
|
# head -2 file1 |
wyświetl pierwsze dwie linijki pliku [man] |
|
# less file1 |
podobne do 'more' ale pozwala także na poruszanie się do tyłu pliku [man] |
|
# more file1 |
wyświetl zawartość pliku z możliwością przewijania do przodu [man] |
|
# tac file1 |
wyświetl zawartość pliku zaczynając od końca [man] |
|
# tail -2 file1 |
wyświetl dwie ostatnie linijki pliku [man] |
|
# tail -f /var/log/messages |
wyświetl w czasie rzeczywistym co zostało dodane do pliku [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Manipulacja tekstem
|
| Polecenie |
Opis |
|
# cat example.txt | awk 'NR%2==1' |
usuwa wszystkie regularne linie z example.txt [man] |
|
# echo a b c | awk '{print $1}' |
wyświetl pierwszą kolumnę linii [man] |
|
# echo a b c | awk '{print $1,$3}' |
wyświetl pierwszą i trzecią kolumnę linii [man] |
|
# cat -n file1 |
wyświetla plik numerując linie [man] |
|
# comm -1 file1 file2 |
porównuje zawartość dwóch plików przez usunięcie tylko unikatowych linii z 'file1' [man] |
|
# comm -2 file1 file2 |
porównuje zawartość dwóch plików przez usunięcie tylko unikatowych linii z 'file2' [man] |
|
# comm -3 file1 file2 |
porównuje zawartość dwóch plików przez usunięcie tylko linii, które są w obu plikach [man] |
|
# diff file1 file2 |
znajduje różnice między dwoma plikami [man] |
|
# grep Aug /var/log/messages |
szuka słów "Aug" w pliku '/var/log/messages' [man] |
|
# grep ^Aug /var/log/messages |
szuka słów zaczynających się od "Aug" w pliku '/var/log/messages' [man] |
|
# grep [0-9] /var/log/messages |
wybiera z pliku '/var/log/messages' wszystkie linie zawierające numer [man] |
|
# grep Aug -R /var/log/* |
szuka ciągu "Aug" w katalogu '/var/log' i zawartych w nim [man] |
|
# paste file1 file2 |
scala zawartość dwóch plików do kolumn [man] |
|
# paste -d '+' file1 file2 |
scala zawartość dwóch plików do kolumn z '+' na środku [man] |
|
# sdiff file1 file2 |
znajduje różnice między dwoma plikami i łączy je interaktywnie (jak "diff") [man] |
|
# sed 's/string1/string2/g' example.txt |
zmienia "string1" na "string2" w example.txt [man] |
|
# sed '/^$/d' example.txt |
usuwa wszystkie puste linie z example.txt [man] |
|
# sed '/ *#/d; /^$/d' example.txt |
usuwa comments and blank lines from example.txt [man] |
|
# sed -e '1d' exampe.txt |
usuwa pierwszą linię z example.txt [man] |
|
# sed -n '/string1/p' |
wyświetl tylko linie zawierające "string1" [man] |
|
# sed -e 's/ *$//' example.txt |
usuwa puste zanki na końcu każdego rzędu [man] |
|
# sed -e 's/string1//g' example.txt |
usuwa słowo "string1" z tekstu i pozostawia resztę w stanie nienaruszonym [man] |
|
# sed -n '1,5p' example.txt |
wy wietl from 1th to 5th row [man] |
|
# sed -n '5p;5q' example.txt |
wy wietl row number 5 [man] |
|
# sed -e 's/00*/0/g' example.txt |
zastępuje większą ilość zer jednym zerem [man] |
|
# sort file1 file2 |
sortuje zawartość dwóch plików [man] |
|
# sort file1 file2 | uniq |
sortuje zawartość dwóch plików pomijając powtórzone linie [man] |
|
# sort file1 file2 | uniq -u |
sortuje zawartość dwóch plików i wyświetla tylko unikalne linie [man] |
|
# sort file1 file2 | uniq -d |
sortuje zawartość dwóch plików i wyświetla tylko powtózone linie [man] |
|
# echo 'word' | tr '[:lower:]' '[:upper:]' |
konwertuje z małych do wielkich liter [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Ustawienia znaków i konwersja formatów plików
|
| Polecenie |
Opis |
|
# dos2unix filedos.txt fileunix.txt |
konwertuje plik tekstowy z formatu MSDOS do UNIX [man] |
|
# recode ..HTML < page.txt > page.html |
konwertuje plik tekstowy do formatu html [man] |
|
# recode -l | more |
wyświetl wszyskie dostępne konwersje pliku [man] |
|
# unix2dos fileunix.txt filedos.txt |
konwertuje plik tekstowy z formatu UNIX do MSDOS [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Analizowanie systemów plików
|
| Polecenie |
Opis |
|
# badblocks -v /dev/hda1 |
sprawdza złe sektory na hda1 [man] |
|
# dosfsck /dev/hda1 |
naprawia / sprawdza integralność dosowego systemu plików na hda1 [man] |
|
# e2fsck /dev/hda1 |
naprawia / sprawdza integralność systemu plików ext2 na hda1 [man] |
|
# e2fsck -j /dev/hda1 |
naprawia / sprawdza integralność systemu plików ext3 na hda1 [man] |
|
# fsck /dev/hda1 |
naprawia / sprawdza integralność linuskowych systemów plików na hda1 [man] |
|
# fsck.ext2 /dev/hda1 |
naprawia / sprawdza integralność systemu plików ext2 na hda1 [man] |
|
# fsck.ext3 /dev/hda1 |
naprawia / sprawdza integralność systemu plików ext3 na hda1 [man] |
|
# fsck.vfat /dev/hda1 |
naprawia / sprawdza integralność systemu plików fat na hda1 [man] |
|
# fsck.msdos /dev/hda1 |
naprawia / sprawdza integralność dosowego systemu plików na hda1 [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Formatowanie systemów plików
|
| Polecenie |
Opis |
|
# fdformat -n /dev/fd0 |
formatuje dyskietkę [man] |
|
# mke2fs /dev/hda1 |
tworzy system plików ext2 na partycji hda1 [man] |
|
# mke2fs -j /dev/hda1 |
tworzy system plików ext3(księgowanie) na partycji hda1 [man] |
|
# mkfs /dev/hda1 |
tworzy linuksowy system plików na partycji hda1 [man] |
|
# mkfs -t vfat 32 -F /dev/hda1 |
tworzy system plików FAT32 na partycji hda1 [man] |
|
# mkswap /dev/hda3 |
tworzy system plików SWAP [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
System plików SWAP
|
| Polecenie |
Opis |
|
# mkswap /dev/hda3 |
tworzy system plików SWAP [man] |
|
# swapon /dev/hda3 |
aktywuje partycję SWAP [man] |
|
# swapon /dev/hda2 /dev/hdb3 |
aktywuje dwie partycje SWAP [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Kopia zapasowa
|
| Polecenie |
Opis |
|
# find /var/log -name '*.log' | tar cv --files-from=- | bzip2 > log.tar.bz2 |
znajduje wszystkie pliki z rozszerzeniem '.log' i robi archiwum bzip [man] |
|
# find /home/user1 -name '*.txt' | xargs cp -av --target-directory=/home/backup/ --parents |
znajduje i kopiuje wszystke pliki z rozszerzeniem '.txt' z katalogu do innego [man] |
|
# dd bs=1M if=/dev/hda | gzip | ssh user@ip_addr 'dd of=hda.gz' |
robi kopię zapasową lokalnego dysku twardego na zdalnym hoście przez SSH [man] |
|
# dd if=/dev/sda of=/tmp/file1 |
kopia zapasowa zawartości dysku twardego do pliku [man] |
|
# dd if=/dev/hda of=/dev/fd0 bs=512 count=1 |
robi kopię MBR (Master Boot Record) na dyskietkę [man] |
|
# dd if=/dev/fd0 of=/dev/hda bs=512 count=1 |
robi kopię MBR (Master Boot Record) z dyskietki [man] |
|
# dump -0aj -f /tmp/home0.bak /home |
robi pełną kopię zapasową katalogu '/home' [man] |
|
# dump -1aj -f /tmp/home0.bak /home |
robi przyrostową kopię zapasową katalogu '/home' [man] |
|
# restore -if /tmp/home0.bak |
odnawia z kopii zapasowej [man] |
|
# rsync -rogpav --delete /home /tmp |
synchronizuje katalogi [man] |
|
# rsync -rogpav -e ssh --delete /home ip_address:/tmp |
synchronizacja przez tunel SSH [man] |
|
# rsync -az -e ssh --delete ip_addr:/home/public /home/local |
synchronizacja lokalnego i zdalnego katalogu przez SSH z kompresją [man] |
|
# rsync -az -e ssh --delete /home/local ip_addr:/home/public |
synchronizacja lokalnego i zdalnego katalogu przez SSH z kompresją [man] |
|
# tar -Puf backup.tar /home/user |
robi przyrostową kopie zapasową katalogu '/home/user' [man] |
|
# ( cd /tmp/local/ && tar c . ) | ssh -C user@ip_addr 'cd /home/share/ && tar x -p' |
kopiuje zawartość katalogu na zdalny katalog przez SSH [man] |
|
# ( tar c /home ) | ssh -C user@ip_addr 'cd /home/backup-home && tar x -p' |
kopiuje zawartość lokalnego katalogu na zdalny katalog przez SSH [man] |
|
# tar cf - . | (cd /tmp/backup ; tar xf - ) |
lokalnie kopiuje zachowując prawa i dowiązania z katalogu do innego [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
CDROM
|
| Polecenie |
Opis |
|
# cd-paranoia -B |
ripuje ścieżki audio z CD do plików WAV [man] |
|
# cd-paranoia -- |
ripuje pierwsze trzy ścieżki audio z CD do plików WAV [man] |
|
# cdrecord -v gracetime=2 dev=/dev/cdrom -eject blank=fast -force |
czyści płytę cd-rw [man] |
|
# cdrecord -v dev=/dev/cdrom cd.iso |
wypala obraz ISO na cdrom [man] |
|
# gzip -dc cd_iso.gz | cdrecord dev=/dev/cdrom - |
wypala i kompresuje obraz ISO [man] |
|
# cdrecord --scanbus |
skanuje szynę w celu identyfikacji kanału SCSI [man] |
|
# dd if=/dev/hdc | md5sum |
suma kontrolna md5sum urządzenia [man] |
|
# mkisofs /dev/cdrom > cd.iso |
tworzy obraz ISO cdromu [man] |
|
# mkisofs /dev/cdrom | gzip > cd_iso.gz |
tworzy i kompresuje obraz ISO cdromu [man] |
|
# mkisofs -J -allow-leading-dots -R -V |
tworzy obraz ISO katalogu [man] |
|
# mount -o loop cd.iso /mnt/iso |
montuje obraz ISO [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Sieci (LAN / WiFi)
|
| Polecenie |
Opis |
|
# dhclient eth0 |
aktywne interfejs 'eth0' w trybie DHCP [man] |
|
# ethtool eth0 |
wyświetl statystyki karty sieciowej 'eth0' [man] |
|
# host www.example.com |
przekształca nazwę do adresu IP i na odwrót [man] |
|
# hostname |
wyświetl nazwę hosta [man] |
|
# ifconfig eth0 |
wyświetl konfigurację ethernetowej karty sieciowej [man] |
|
# ifconfig eth0 192.168.1.1 netmask 255.255.255.0 |
konfiguruje adres IP [man] |
|
# ifconfig eth0 promisc |
konfiguruje 'eth0' do trybu promiscuous w celu gromadzenia pakietów (sniffing(podsłuchiwanie)) [man] |
|
# ifdown eth0 |
dezaktywuje interfejs 'eth0 [man] |
|
# ifup eth0 |
aktywuje interfejs 'eth0' [man] |
|
# ip link show |
wyświetl status link wszystkich interfejsów [man] |
|
# iwconfig eth1 |
wyświetl konfigurację bezprzewodowej karty sieciowej [man] |
|
# iwlist scan |
wyświetl sieci bezprzewodowe [man] |
|
# mii-tool eth0 |
wyświetl status link intefejsu 'eth0' [man] |
|
# netstat -tup |
wyświetl wszystkie aktywne połączenia i ich PID [man] |
|
# netstat -tupl |
wyświetl wszystkie nasłuchiwane usługi sieciowe i ich PID [man] |
|
# netstat -rn |
pokazuje tablicę routingu (jak "route -n") [man] |
|
# nslookup www.example.com |
przekształca nazwę do adresu IP i na odwrót [man] |
|
# route -n |
wyświetl tablicę routingu [man] |
|
# route add -net 0/0 gw IP_Gateway |
konfiguruje domyślną bramę [man] |
|
# route add -net 192.168.0.0 netmask 255.255.0.0 gw 192.168.1.1 |
konfiguruje statyczne routowanie do sieci '192.168.0.0/16' [man] |
|
# route del 0/0 gw IP_gateway |
usuwa statyczne routowanie [man] |
|
# echo "1" > /proc/sys/net/ipv4/ip_forward |
aktywuje routowanie IP [man] |
|
# tcpdump tcp port 80 |
wyświetl cały ruch HTTP [man] |
|
# whois www.example.com |
sprawdza adres w bazie Whois [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Sieci Microsoft Windows (samba)
|
| Polecenie |
Opis |
|
# mount -t smbfs -o username=user,password=pass //WinClient/share /mnt/share |
montuje współdzielenie sieci windows [man] |
|
# nbtscan ip_addr |
rozdzielczość nazwy netbios [man] |
|
# nmblookup -A ip_addr |
rozdzielczość nazwy netbios [man] |
|
# smbclient -L ip_addr/hostname |
wyświetl zdalne współdzielenia hosta windowsowego [man] |
|
# smbget -Rr smb://ip_addr/share |
ak wget może ściągać pliki z hosta windowsowego przez smb [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
IPTABLES (firewall)
|
| Polecenie |
Opis |
|
# iptables -t filter -L |
wyświetl wszytskie łańcuchy tablicy filter [man] |
|
# iptables -t nat -L |
wyświetl wszytskie łańcuchy tablicy nat [man] |
|
# iptables -t filter -F |
usuń wszytskie zasady z tablicy filter [man] |
|
# iptables -t nat -F |
usuń wszytskie zasady z tablicy nat [man] |
|
# iptables -t filter -X |
usuwa każdy łańcuch stworzony przez użytkownika [man] |
|
# iptables -t filter -A INPUT -p tcp --dport telnet -j ACCEPT |
pozwala na połączenia przychodzące telnet [man] |
|
# iptables -t filter -A OUTPUT -p tcp --dport http -j DROP |
blokuje połaczenia HTTP ze światem [man] |
|
# iptables -t filter -A FORWARD -p tcp --dport pop3 -j ACCEPT |
pozwala połączeniu POP3 [man] |
|
# iptables -t filter -A INPUT -j LOG --log-prefix |
wpisuje do dziennika łańcuch wpisuje do dziennika na wejściu łańcucha [man] |
|
# iptables -t nat -A POSTROUTING -o eth0 -j MASQUERADE |
konfiguruje PAT (Port Address Traslation) na eth0 maskując wychodzące pakiety [man] |
|
# iptables -t nat -A PREROUTING -d 192.168.0.1 -p tcp -m tcp --dport 22 -j DNAT --to-destination 10.0.0.2:22 |
przekazuje pakiety adresowane do jednego hosta na drugi host [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Monitoring i debugowanie
|
| Polecenie |
Opis |
|
# free -m |
wyświetls stan RAMu w MB [man] |
|
# kill -9 process_id |
wymusza zamknięcie procesu i wyjście z niego [man] |
|
# kill -1 process_id |
wymusza na procesie ponowne wczytanie konfiguracji [man] |
|
# last reboot |
wyświetl historię restartu [man] |
|
# lsmod |
wyświetl załadowany kernel [man] |
|
# lsof -p process_id |
wyświetl listę plików otwartych przez procesy [man] |
|
# lsof /home/user1 |
wyświetl listę otwartych plików z podanej ścieżki systemowej [man] |
|
# ps -eafw |
wyświetla procesy inuksowe [man] |
|
# ps -e -o pid,args --forest |
wyświetla procesy linuksowe w trybie hierarchicznym [man] |
|
# pstree |
wyświetla drzewo procesów systemowych [man] |
|
# smartctl -A /dev/hda |
monitoring niezawodności dysku twardego przez SMART [man] |
|
# smartctl -i /dev/hda |
sprawdza czy SMART je aktywne dla dysku twardego [man] |
|
# strace -c ls >/dev/null |
wyświetl wywołania systemowe wywołane i otrzymane przez proces [man] |
|
# strace -f -e open ls >/dev/null |
wyświetl wywołania biblioteczne [man] |
|
# tail /var/log/dmesg |
wyświetl zdarzenia obecne przy bootowaniu kernela [man] |
|
# tail /var/log/messages |
wyświetl zdarzenia systemowe [man] |
|
# top |
wyświetl procesy linuksowe używające najwięcej cpu [man] |
|
# watch -n1 'cat /proc/interrupts' |
wyświetl przerwania w czasie rzeczywistym [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
Inne przydatne polecenia
|
| Polecenie |
Opis |
|
# alias hh='history' |
ustawia alias dla polecenia - hh = history [man] |
|
# apropos ...keyword |
wyświetl listę poleceń odnoszących się do słowa kluczowego programu, użytecznie kiedy wiesz co robi program, ale nie znasz nazwy polecenia [man] |
|
# chsh |
zmienia powłokę domyślną [man] |
|
# chsh --list-shells |
wyświetla dostępne powłoki [man] |
|
# gpg -c file1 |
szyfruje plik z użyciem GNU Privacy Guard [man] |
|
# gpg file1.gpg |
deszyfruje plik z użyciem GNU Privacy Guard [man] |
|
# ldd /usr/bin/ssh |
wyświetl współdzielone biblioteki potrzebne programowi ssh [man] |
|
# man ping |
wyświetl stronę man np. dla polecenia ping - użyj opcji '-k' aby znaleźć inne powiązane polecenia [man] |
|
# mkbootdisk --device /dev/fd0 `uname -r` |
tworzy dyskietkę startową [man] |
|
# wget -r www.example.com |
ściąga podaną stronę internetową [man] |
|
# wget -c www.example.com/file.iso |
ściąga plik z możliwością zatrzymania i późniejszego wznowienia [man] |
|
# echo 'wget -c www.example.com/files.iso' | at 09:00 |
zaczyna ściąganie o określonym czasie [man] |
|
# whatis ...keyword |
wyświetl opis tego co robi program [man] |
|
# who -a |
wyświetl kto jest zalogowany, czas ostatniego bootowania systemu, martwe procesy, procesy systemu logowania, aktywne procesy spawned przez init, obecny runlevel, ostatnią zmianę czasu systemowego [man] |
|
| « DO GÓRY « |
|
|
|
Translated by:
Mateusz Tybura
| become translator! |
|
|
| |